Jury

МОНГОЛ УЛСЫН ХУУЛЬ

Эрүүгийн хууль (2015-12-03)

Эрүүгийн хууль (2015-12-03) нь 2015-12-03-нд батлагдсан, 298 зүйлтэй. Legalinfo.mn-ийн нэмэлт, өөрчлөлтийн тэмдэглэл 25 огноотой, хамгийн сүүлийнх нь 2026-07-03.

Jury AI-аас асуухLegalinfo.mn дээрх албан эх

Legalinfo.mn дахь төлөв
Хүчин төгөлдөр
Баталсан
2015-12-03
Мөрдөж эхэлсэн
2017-07-01
Баталсан газар
Улаанбаатар хот
Эх сурвалжаас татсан
2026-11-11
Албан ёсны нэр
ЭРҮҮГИЙН ХУУЛЬ

Өмнөх хувилбар: Монгол Улсын эрүүгийн хууль (1986-12-05).

Өмнөх хувилбар: Эрүүгийн хууль (2002-01-03) (2002-01-03).

Оршил

/Шинэчилсэн найруулга/

Агуулга

298 зүйл

Зургадугаар бүлэг Эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх, чөлөөлөх үндэслэл, журам

15 зүйл
  1. 6.1 дүгээр зүйлЭрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх
  2. 6.2 дугаар зүйлЭрүүгийн хариуцлага хүлээлгэх насны хязгаар
  3. 6.3 дугаар зүйлХэрэг хариуцах чадвар
  4. 6.4 дүгээр зүйлСогтуурсан, мансуурсан үедээ гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд ял оногдуулах
  5. 6.5 дугаар зүйлЭрүүгийн хариуцлагыг хөнгөрүүлэх нөхцөл байдал
  6. 6.6 дугаар зүйлЭрүүгийн хариуцлагыг хүндрүүлэх нөхцөл байдал
  7. 6.7 дугаар зүйлГэм буруугаа хүлээн зөвшөөрсөн хүнд хүлээлгэх эрүүгийн хариуцлагыг хөнгөрүүлэх, эрүүгийн хариуцлагаас чөлөөлөх
  8. 6.8 дугаар зүйлХэд хэдэн гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд ял оногдуулах
  9. 6.9 дүгээр зүйлХэд хэдэн шийтгэх тогтоолоор ял оногдуулах
  10. 6.10 дугаар зүйлЦагдан хоригдсон хугацааг тооцох
  11. 6.11 дүгээр зүйлХорих ялыг зорчих эрхийг хязгаарлах ялаар солих
  12. 6.12 дугаар зүйлХорих ялаас хугацаанаас өмнө суллаж, хяналт тогтоох
  13. 6.13 дугаар зүйлХорих, зорчих эрхийг хязгаарлах, нийтэд тустай ажил хийлгэх ялаас өвчний учир чөлөөлөх
  14. 6.14 дүгээр зүйлӨршөөл, уучлал үзүүлэх
  15. 6.15 дугаар зүйлГэмт хэргийг илрүүлэхэд туслалцаа үзүүлэх

Арван наймдугаар бүлэг Эдийн засгийн гэмт хэрэг

20 зүйл
  1. 18.1 дүгээр зүйлЗах зээл дэх монополь, давамгай байдлаа хууль бусаар ашиглах
  2. 18.2 дугаар зүйлВалют, үндэсний мөнгөн тэмдэгтийн ханшид нөлөөлөх
  3. 18.3 дугаар зүйлТатвар төлөхөөс зайлсхийх
  4. 18.4 дүгээр зүйлШинэ бүтээл, ашигтай загвар, бүтээгдэхүүний загварын патент эзэмшигчийн эрхийг зөрчих
  5. 18.5 дугаар зүйлУлсын хилээр барааг хууль бусаар нэвтрүүлэх
  6. 18.6 дугаар зүйлМөнгө угаах
  7. 18.7 дугаар зүйлМөнгөн тэмдэгт, үнэт цаас, төлбөр тооцооны хэрэгсэл хуурамчаар бэлтгэх, ашиглах
  8. 18.8 дугаар зүйлҮнэт цаасны зах зээлийн дотоод мэдээллийг хууль бусаар ашиглаж, арилжаанд оролцох
  9. 18.9 дүгээр зүйлҮнэт цаасны зах зээлийг урвуулан ашиглах
  10. 18.10 дугаар зүйлЗориуд, зохиомлоор дампуурах
  11. 18.11 дүгээр зүйлХууль бусаар дампууруулах
  12. 18.12 дугаар зүйлХууль бусаар нийгмийн халамж, үйлчилгээ авах
  13. 18.13 дугаар зүйлБанк хууль бусаар байгуулах, банкны төлбөрийн чадвар алдагдуулах
  14. 18.14 дүгээр зүйлНийгмийн даатгалын шимтгэл төлөхөөс зайлсхийх
  15. 18.15 дугаар зүйлХууль бусаар даатгалын нөхөн төлбөр авах
  16. 18.16 дугаар зүйлБарааны тэмдэг эзэмшигч, газар зүйн заалт хэрэглэгчийн эрхийг зөрчих
  17. 18.17 дугаар зүйлЗохиогчийн эрх болон түүнд хамаарах эрхийг зөрчих
  18. 18.18 дугаар зүйлҮндэсний төлбөрийн системийн зөвшөөрөлтэй эрхлэх үйл ажиллагааг хууль бусаар эрхлэх
  19. 18.19 дүгээр зүйлВиртуал хөрөнгийн үйлчилгээний дотоод мэдээллийг хууль бусаар ашиглах
  20. 18.20 дугаар зүйлВиртуал хөрөнгийн үйлчилгээ үзүүлэгчийн үйл ажиллагаанд арилжааг урвуулан ашиглах

Арван есдүгээр бүлэг Үндэсний аюулгүй байдлын эсрэг гэмт хэрэг

17 зүйл
  1. 19.1 дүгээр зүйлЭх орноосоо урвах
  2. 19.2 дугаар зүйлТөрийн эрх мэдлийг хууль бусаар авах, саатуулах
  3. 19.3 дугаар зүйлТөрийн өндөр албан тушаалтны амь биед халдах
  4. 19.4 дүгээр зүйлГадаадын тагнуулын алба, байгууллага, иргэнтэй хууль бусаар хамтран ажиллах
  5. 19.5 дугаар зүйлЗэвсэгт үймээн дэгдээх
  6. 19.6 дугаар зүйлХорлон сүйтгэх
  7. 19.7 дугаар зүйлХорлон сүйтгэх ажиллагаанд бэлтгэх
  8. 19.8 дугаар зүйлЭкстремист үйл ажиллагаа явуулах
  9. 19.9 дүгээр зүйлҮндэсний эв нэгдлийг бусниулах
  10. 19.10 дугаар зүйлТагнуул хийх
  11. 19.11 дүгээр зүйлТөрийн нууцыг хууль бусаар олж авах
  12. 19.12 дугаар зүйлТөрийн нууцыг задруулах
  13. 19.13 дугаар зүйлТөрийн нууцыг үрэгдүүлэх
  14. 19.14 дүгээр зүйлМонгол Улсын хилийг хууль бусаар нэвтрэх
  15. 19.15 дугаар зүйлХууль бусаар иргэний харьяалал олж авах
  16. 19.16 дугаар зүйлХууль бусаар газар орны нэр өөрчлөх
  17. 19.17 дугаар зүйлУлсын хилийн тэмдэг, хилийн шугам дээрх байгууламжийг устгах, гэмтээх, шилжүүлэх

Хорьдугаар бүлэг Олон нийтийн аюулгүй байдал, ашиг сонирхлын эсрэг гэмт хэрэг

19 зүйл
  1. 20.1 дүгээр зүйлТеррорист үйлдлийн талаар зориуд худал мэдээлэх
  2. 20.2 дугаар зүйлТеррорист үйл ажиллагаанд уриалах, түүнийг нийтийн өмнө зөвтгөх, хатгах
  3. 20.3 дугаар зүйлЗохион байгуулалттай гэмт бүлэг байгуулах, түүнд элсэх
  4. 20.4 дүгээр зүйлГалт зэвсэг, галт хэрэгсэл, тэсэрч дэлбэрэх бодис хууль бусаар эзэмших
  5. 20.5 дугаар зүйлГалт зэвсэг хууль бусаар бэлтгэх
  6. 20.6 дугаар зүйлГалт зэвсэг, галт хэрэгсэл, тэсэрч дэлбэрэх бодис хамгаалахад хайнга хандах
  7. 20.7 дугаар зүйлМансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодисыг хууль бусаар ашиглах
  8. 20.8 дугаар зүйлМансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодис хэрэглэх орон байраар хангах
  9. 20.9 дүгээр зүйлМансууруулах эм, сэтгэцэд нөлөөт бодисыг завших
  10. 20.10 дугаар зүйлМансууруулах үйлчилгээ бүхий ургамлыг хууль бусаар тариалах
  11. 20.11 дүгээр зүйлАюултай хог хаягдал, химийн хорт, аюултай бодисыг хаях
  12. 20.12 дугаар зүйлЭрүүл ахуйн шаардлага хангаагүй хүнсний бүтээгдэхүүн худалдах, түгээх
  13. 20.13 дугаар зүйлЧанар муутай барилга байгууламж ашиглалтад оруулах
  14. 20.14 дүгээр зүйлХууль бусаар эм, эмийн түүхий эд, биобэлдмэл, эмнэлгийн хэрэгслийг үйлдвэрлэх-экспортлох, импортлох-ханган нийлүүлэх, худалдах
  15. 20.15 дугаар зүйлОрчиндоо аюул учруулж болох амьтныг зохих хамгаалалтгүй байлгах
  16. 20.16 дугаар зүйлОлон нийтийн амгалан тайван байдал алдагдуулах
  17. 20.17 дугаар зүйлМөрийтэй тоглоом зохион байгуулах
  18. 20.18 дугаар зүйлТөлбөрт таавар, бооцоот тоглоом зохион байгуулах
  19. 20.19 дүгээр зүйлМөрийтэй тоглоом, төлбөрт таавар, бооцоот тоглоом зохион байгуулахад дэмжлэг үзүүлэх

Хорин нэгдүгээр бүлэг Хэрэг шалган шийдвэрлэх ажиллагааны эсрэг гэмт хэрэг

14 зүйл
  1. 21.1 дүгээр зүйлНотлох баримтыг хуурамчаар үйлдэх, устгах
  2. 21.2 дугаар зүйлХудал мэдүүлэх
  3. 21.3 дугаар зүйлХудал орчуулах, хэлмэрчлэх
  4. 21.4 дүгээр зүйлШинжээч зориуд худал дүгнэлт гаргах
  5. 21.5 дугаар зүйлГэрч, хохирогч, шинжээч, орчуулагч, хэлмэрчид хууль бусаар нөлөөлөх
  6. 21.6 дугаар зүйлШүүгч, прокурор, өмгөөлөгч, мөрдөгч, иргэдийн төлөөлөгчид хууль бусаар нөлөөлөх
  7. 21.7 дугаар зүйлШүүхийн шийдвэр гүйцэтгэх ажиллагаанд саад учруулах, зайлсхийх
  8. 21.8 дугаар зүйлХуульчийн мэргэжлийн нэрийг хууль бусаар хэрэглэх
  9. 21.9 дүгээр зүйлМөрдөн шалгах ажиллагааны нууцыг задруулах
  10. 21.10 дугаар зүйлБитүүмжилсэн, хураан авсан эд хөрөнгийг завших, үрэгдүүлэх
  11. 21.11 дүгээр зүйлОргон зайлах
  12. 21.12 дугаар зүйлЭрүү шүүлт тулгах
  13. 21.13 дугаар зүйлГүйцэтгэх ажлын тухай хууль зөрчих
  14. 21.14 дүгээр зүйлХуульчийн мэргэжлийн үйл ажиллагааг хууль бусаар явуулах

Хорин хоёрдугаар бүлэг Авлигын гэмт хэрэг

13 зүйл
  1. 22.1 дүгээр зүйлЭрх мэдэл, албан тушаалын байдлаа урвуулан ашиглах
  2. 22.2 дугаар зүйлАлбаны эрх нөлөөг урвуулан ашиглах
  3. 22.3 дугаар зүйлГадаад улсын төрийн байгууллага, олон улсын байгууллагын албан тушаалтан эрх мэдлээ урвуулан ашиглах
  4. 22.4 дүгээр зүйлНийтийн албан тушаалтан хахууль авах
  5. 22.5 дугаар зүйлХахууль өгөх
  6. 22.6 дугаар зүйлГадаад улсын төрийн байгууллага, олон улсын байгууллагын албан тушаалтныг хахуульдах
  7. 22.7 дугаар зүйлУлсын нөөцийг хууль бусаар зарцуулах, үрэгдүүлэх
  8. 22.8 дугаар зүйлТөсвийн хөрөнгийг зориулалтын бусаар зарцуулах
  9. 22.9 дүгээр зүйлТөрийн өмчийн төсвийн бус хөрөнгийг зориулалтын бусаар зарцуулах
  10. 22.10 дугаар зүйлҮндэслэлгүйгээр хөрөнгөжих
  11. 22.11 дүгээр зүйлДураараа аашлах
  12. 22.12 дугаар зүйлХуулийн этгээдийн эрх мэдлийг урвуулан ашиглах
  13. 22.13 дугаар зүйлХахууль авах

Хорин долдугаар бүлэг Хөдөлгөөний аюулгүй байдал, тээврийн хэрэгслийн ашиглалтын журмын эсрэг гэмт хэрэг

11 зүйл
  1. 27.1 дүгээр зүйлТөмөр замын хөдлөх бүрэлдэхүүн, усан онгоц, агаарын хөлгийн хөдөлгөөнд аюултайгаар халдах
  2. 27.2 дугаар зүйлТөмөр замын хөдлөх бүрэлдэхүүн, усан онгоц, агаарын хөлгийн хөдөлгөөнд аюул учруулах
  3. 27.3 дугаар зүйлТөмөр замын, агаарын, усан замын тээврийн хөдөлгөөний ба ашиглалтын аюулгүй байдлын журам зөрчих
  4. 27.4 дүгээр зүйлНисэх багийн үйл ажиллагаанд хөндлөнгөөс оролцох
  5. 27.5 дугаар зүйлОсол, зөрчилд өртсөн агаарын хөлгийн бодит хяналтын хэрэгслийг устгах, гэмтээх
  6. 27.6 дугаар зүйлАгаарын навигацийн тоног төхөөрөмжийг устгаж гэмтээх, нислэгийн хөдөлгөөнд саад учруулах
  7. 27.7 дугаар зүйлАгаарын хөдөлгөөний аюулгүй байдалд халдах
  8. 27.8 дугаар зүйлАгаарын хөлгийг авч зугтаах
  9. 27.9 дүгээр зүйлЗамын байгууламжийн ашиглалт, засварын аюулгүй байдлын журам зөрчих
  10. 27.10 дугаар зүйлТээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөний аюулгүй байдал, ашиглалтын журам зөрчих
  11. 27.11 дүгээр зүйлАвто тээврийн гэмт хэрэг үйлдсэн жолооч зугтаах

Хорин наймдугаар бүлэг Цэргийн албаны эсрэг гэмт хэрэг

19 зүйл
  1. 28.1 дүгээр зүйлТушаал биелүүлэхгүй байх
  2. 28.2 дугаар зүйлДарга, захирагчаа эсэргүүцэх
  3. 28.3 дугаар зүйлДарга, захирагч нь захирагдагчдаа хүч хэрэглэх
  4. 28.4 дүгээр зүйлБие биедээ захирагдахгүй цэргийн алба хаагчид харилцахдаа дүрмийн заалт зөрчих
  5. 28.5 дугаар зүйлЦэргийн албанаас оргон зайлах
  6. 28.6 дугаар зүйлБиедээ гэмтэл учруулах, өөр бусад аргаар цэргийн албанаас зайлсхийх
  7. 28.7 дугаар зүйлЦэргийн эд хөрөнгө, байлдааны галт хэрэгсэл, тэсэрч дэлбэрэх бодисыг зарах, үрэгдүүлэх, завших
  8. 28.8 дугаар зүйлЦэргийн эд хөрөнгийг санаатай устгах, гэмтээх
  9. 28.9 дүгээр зүйлБайлдааны зэвсэг, галт хэрэгсэл, орчиндоо аюул учруулж болох бусад хэрэгсэлтэй харьцах журам зөрчих
  10. 28.10 дугаар зүйлБайлдааны машин жолоодох, ашиглалтын журам зөрчих
  11. 28.11 дүгээр зүйлБайлдааны, сургуулийн нислэг хийх, түүнд бэлтгэх журам зөрчих
  12. 28.12 дугаар зүйлБайлдааны жижүүр хийх журам зөрчих
  13. 28.13 дугаар зүйлДотоод албаны журам зөрчих
  14. 28.14 дүгээр зүйлХаруулын албаны журам зөрчих
  15. 28.15 дугаар зүйлХилийн алба хаах журам зөрчих
  16. 28.16 дугаар зүйлБайлдааны талбарыг дур мэдэн орхих, дайсантай зэвсэг барьж байлдахаас зайлсхийх
  17. 28.17 дугаар зүйлСайн дураараа дайсанд бууж өгөх
  18. 28.18 дугаар зүйлБайлдааны талбарт тонуул хийх
  19. 28.19 дүгээр зүйлБайлдааны талбарт Улаан загалмайн тэмдгийг хууль бусаар зүүх, урвуулан ашиглах

Гучдугаар бүлэг Бусад

1 зүйл
  1. 30.1 дүгээр зүйлХууль хүчин төгөлдөр болох

Эхний зүйлүүд

1.1 дүгээр зүйл. Хуулийн зорилго

1.Энэ хуулийн зорилго нь Монгол Улсын Үндсэн хуулиар баталгаажуулсан хүний эрх, эрх чөлөө, нийтийн болон үндэсний ашиг сонирхол, Үндсэн хуулийн байгуулал, үндэсний болон хүн төрөлхтний аюулгүй байдлыг гэмт халдлагаас хамгаалах, гэмт хэргээс урьдчилан сэргийлэхэд оршино.

1.2 дугаар зүйл. Хууль ёсны зарчим

1.Гэмт хэрэг, түүнд хүлээлгэх эрүүгийн хариуцлагыг энэ хуулиар тодорхойлно.

/Энэ хэсэгт 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/

2.Эрүүгийн хуулийг төсөөтэй хэрэглэхгүй.

3.Үйлдэл, эс үйлдэхүйг шинээр гэмт хэрэгт тооцсон, шинээр эрүүгийн хариуцлагын төрөл, хэмжээг тогтоосон Эрүүгийн хуульд нэмэлт, өөрчлөлт оруулсан хууль энэ хуулийн бүрэлдэхүүн хэсэг болно.

/Энэ хэсэгт 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/

4.Энэ хуулийн нэр томьёо, ухагдахууныг тайлбарлахад Монгол Улсын хууль, Монгол Улсын хуулиар соёрхон баталсан, нэгдэн орсон олон улсын гэрээнд заасан тодорхойлолт, хэм хэмжээг баримтална.

5.Энэ хуулийн нэр томьёо, ухагдахууныг тайлбарлахад захиргааны хэм хэмжээний актыг ашиглаж болно.

1.3 дугаар зүйл. Шударга ёсны зарчим

1.Эрүүгийн хариуцлага нь тухайн хүн, хуулийн этгээдийн үйлдсэн гэмт хэрэг, гэмт хэргийн нийгмийн аюулын шинж чанар, хэр хэмжээ, гэм буруугийн хэлбэрт тохирсон байна.

/Энэ хэсгийг 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдрийн хуулиар өөрчлөн найруулсан/

2.Гэмт хэрэгт тооцох, ял оногдуулахад хүнийг үндэс, угсаа, хэл, арьсны өнгө, нас, хүйс, нийгмийн гарал, байдал, хөрөнгө чинээ, эрхэлсэн ажил, албан тушаал, шашин шүтлэг, үзэл бодол, бэлгийн болон хүйсийн чиг баримжаа, боловсрол, хөгжлийн бэрхшээлтэй байдлаар ялгаварлан гадуурхахгүй.

3.Гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд өөрт нь эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэнэ. Эрүүгийн хариуцлагыг бусад хүнд халдаан хэрэглэж болохгүй.

/Энэ хэсэгт 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/

4.Хуулийн этгээдийн нэрийн өмнөөс, хуулийн этгээдийн ашиг сонирхлын төлөө гэмт хэрэг үйлдсэн хүнд эрүүгийн хариуцлага хүлээлгэсэн нь хуулийн этгээдийг эрүүгийн хариуцлагаас чөлөөлөх үндэслэл болохгүй.

/Энэ хэсэгт 2017 оны 5 дугаар сарын 11-ний өдрийн хуулиар өөрчлөлт оруулсан/

5.Нэг гэмт хэрэгт нэг удаа ял оногдуулна.

Үргэлжлүүлэн унших: 1.4 дүгээр зүйл

Шүүхийн практик

2026-11-01-ний байдлаар shuukh.mn-ийн нийтэлсэн шийдвэрийн жагсаалтад энэ хуулийн заалтуудыг 131,121 шийдвэрт тэмдэглэсэн: анхан шат 111,419, давж заалдах шат 17,476, хяналтын шат 2,226.

Бүгд
131,121
Анхан шат
111,419
Давж заалдах шат
17,476
Хяналтын шат
2,226

Хамгийн олон шийдвэрт тэмдэглэгдсэн зүйлүүд

  1. 11.6 дугаар зүйлХүний эрүүл мэндэд хөнгөн хохирол санаатай учруулах52,045 шийдвэр
  2. 27.10 дугаар зүйлТээврийн хэрэгслийн хөдөлгөөний аюулгүй байдал, ашиглалтын журам зөрчих16,366 шийдвэр
  3. 17.1 дүгээр зүйлХулгайлах14,352 шийдвэр
  4. 17.3 дугаар зүйлЗалилах8,718 шийдвэр
  5. 11.4 дүгээр зүйлХүний эрүүл мэндэд хүндэвтэр хохирол санаатай учруулах6,534 шийдвэр
  6. 11.1 дүгээр зүйлХүний эрүүл мэндэд хүнд хохирол санаатай учруулах4,098 шийдвэр
  7. 17.12 дугаар зүйлМал хулгайлах2,951 шийдвэр
  8. 17.5 дугаар зүйлАлдаатай гүйлгээ, андуурагдсан илгээмж, гээгдэл эд хөрөнгө, алдуул мал завших2,815 шийдвэр

Shuukh.mn-ийн жагсаалтын тэмдэглэгээ нь шийдвэрт энэ заалтыг хэрэглэсэн гэдгийг баталгаажуулахгүй; шийдвэрийг shuukh.mn дээрээс уншина уу. Мэдээлэл 2016 оны дунд үеэс эхэлдэг бөгөөд бүх шийдвэрийг хамраагүй.

ХУУЛИЙН СУДАЛГАА

Хуулиас хариулт хайя.

Нөхцөл байдлаа бичээд судалгаагаа эхлүүлээрэй.

Хариулт нь хуульчийн зөвлөгөөг орлохгүй. Шийдвэр гаргахаасаа өмнө эх сурвалжийг шалгаарай.